پوریا رضاتبار بالانقیبی

میانبرهای صفحه کلید و ژست های استاندارد در سیستم عامل های رایج، یکی از معدود مهارت هایی هستند که هم زمان بهره وری، دقت، سرعت تصمیم گیری و حتی سلامت جسمی کاربر را به شکل محسوس بالا می برند. بیشتر اتلاف وقت روزانه در کار با رایانه و تلفن همراه از جابه جایی های تکراری میان پنجره ها، منوها، دیالوگ ها، فایل ها و فیلدهای متنی می آید؛ کارهایی که در ظاهر چند ثانیه اند، اما وقتی در طول یک روز ده ها و صدها بار تکرار می شوند، تبدیل به هزینه پنهان و فرساینده می گردند. میانبرها دقیقا برای حذف همین رفت و برگشت های ریز طراحی شده اند: یک الگوی فشردن کلید یا یک ژست کوتاه که مستقیم ترین مسیر را اجرا می کند و شما را از مسیرهای واسطه بی نیاز می سازد.

اهمیت میانبرها فقط سرعت نیست. وقتی به جای جست وجوی بصری در رابط کاربری، با چند کلید ثابت کار می کنید، خطای انسانی کمتر می شود و تمرکز ذهنی پیوسته تر می ماند. در کارهای حرفه ای مثل نویسندگی، برنامه نویسی، تحلیل داده، طراحی، پشتیبانی فنی و مدیریت پروژه، حفظ جریان ذهنی ارزش حیاتی دارد. هر بار که برای یک عمل ساده مانند جابه جایی پنجره، اسکرین شات، تغییر زبان، جست وجوی فایل، انتخاب متن یا مدیریت تب ها به ماوس یا لمس صفحه متکی می شوید، مغز بین حالت های کاری مختلف سوییچ می کند. میانبرها این سوییچ های ناخواسته را کم می کنند و به همین دلیل، به ابزار بهره وری تبدیل می شوند نه صرفا ترفند.

از منظر استانداردهای حرفه ای، میانبرها یک زبان مشترک اند. بسیاری از میانبرهای پایه مثل کپی، برش، جای گذاری، خنثی سازی و ذخیره در بیشتر برنامه ها و سیستم عامل ها تقریبا یکسان است. اما بخش مهم و کمتر گفته شده، میانبرهای سطح سیستم است: مدیریت پنجره ها، دسکتاپ های مجازی، دسترسی سریع به تنظیمات، جست وجو در سطح سیستم، کنترل اعلان ها، مدیریت کلیپ بورد، قفل کردن دستگاه، اسکرین شات های دقیق، و میانبرهای مخصوص بهره وری در فایل منیجر. این ها همان کلیدهای کلیدی و ضروری هستند که وقتی در کار واقعی به آن ها تکیه کنید، تفاوت جدی ایجاد می کنند.

نکته اساسی دیگر، امنیت و کنترل است. میانبرهایی مثل قفل فوری سیستم، باز کردن مدیریت وظایف، خروج اضطراری از برنامه های هنگ کرده، یا رفتن مستقیم به نوار آدرس و جست وجوی امن، در بسیاری موقعیت ها حیاتی اند. همچنین اگر کاربر با میانبرهای انتخاب متن، حرکت کلمه ای، ویرایش سریع و جابه جایی بین فیلدها مسلط باشد، کیفیت ویرایش و دقت نگارش بالا می رود و زمان بازبینی کاهش می یابد.

در نهایت باید واقع بین بود: هیچ متن واحدی نمی تواند تمام میانبرهای تمام نسخه ها، تمام چیدمان های صفحه کلید، و تمام نرم افزارهای ممکن را بدون استثنا پوشش دهد. با این حال می توان مجموعه ای بسیار کامل و حرفه ای از میانبرهای هسته ای و پیشرفته را ارائه کرد که در اکثر نسخه های ویندوز، مک و برنامه های رایج کار می کنند و ستون فقرات کار حرفه ای را می سازند. در  ادامه مطلب به ویندوز و مک و لینوکس و یونیکس و همچنین اندروید و آیفون می پردازد.

ویندوز  

مدیریت پنجره و دسکتاپ  

Alt + Tab: جابه جایی بین برنامه های باز  

Alt + Shift + Tab: جابه جایی معکوس بین برنامه ها  

Win + Tab: نمای وظایف و دسکتاپ های مجازی  

Win + Ctrl + D: ساخت دسکتاپ مجازی جدید  

Win + Ctrl + Left یا Right: جابه جایی بین دسکتاپ های مجازی  

Win + Ctrl + F4: بستن دسکتاپ مجازی جاری  

Win + Left یا Right: چسباندن پنجره به نیمه چپ یا راست صفحه  

Win + Up: بیشینه کردن پنجره  

Win + Down: کمینه کردن یا بازگردانی اندازه  

Win + Shift + Left یا Right: انتقال پنجره به مانیتور دیگر  

Win + M: کمینه کردن همه پنجره ها  

Win + Shift + M: بازگردانی پنجره های کمینه شده  

Alt + Space: منوی سیستم پنجره برای جابه جایی، تغییر اندازه، بستن  

Alt + F4: بستن پنجره یا خروج از برنامه  

Ctrl + Shift + Esc: باز کردن Task Manager  

Ctrl + Alt + Del: منوی امنیتی ویندوز  

Win + L: قفل کردن سیستم  

Win + D: نمایش یا مخفی کردن دسکتاپ

دسترسی سریع به امکانات سیستم  

Win: باز کردن Start و شروع تایپ برای جست وجو  

Win + S: جست وجوی ویندوز  

Win + I: تنظیمات  

Win + A: پنل تنظیمات سریع و اعلان ها در ویندوزهای جدید  

Win + N: اعلان ها و تقویم در برخی نسخه ها  

Win + X: منوی دسترسی سریع مدیر سیستم  

Win + R: اجرای فرمان Run  

Win + E: فایل اکسپلورر  

Win + P: انتخاب حالت نمایش روی مانیتور یا پروژکتور  

Win + K: اتصال به نمایشگر یا دستگاه بی سیم  

Win + V: تاریخچه کلیپ بورد  

Win + .: پنل ایموجی و نمادها در ویندوزهای جدید  

Win + H: تایپ صوتی در نسخه های پشتیبانی شده

فایل اکسپلورر و کار با فایل ها  

Ctrl + N: پنجره جدید اکسپلورر  

Ctrl + Shift + N: پوشه جدید  

Alt + Left: بازگشت  

Alt + Right: جلو  

Alt + Up: رفتن به پوشه بالاتر  

Ctrl + L: رفتن به نوار آدرس  

Alt + D: انتخاب نوار آدرس  

Ctrl + F: جست وجو در پنجره  

F2: تغییر نام فایل یا پوشه  

F5: تازه سازی  

Shift + Delete: حذف دائمی بدون رفتن به سطل زباله  

Alt + Enter: ویژگی های فایل یا پوشه  

Ctrl + C: کپی  

Ctrl + X: برش  

Ctrl + V: جای گذاری  

Ctrl + Z: خنثی سازی  

Ctrl + Y: انجام دوباره

میانبرهای ضروری در ویرایش متن و ناوبری  

Ctrl + A: انتخاب همه  

Ctrl + Backspace: حذف کلمه قبل  

Ctrl + Delete: حذف کلمه بعد  

Ctrl + Left یا Right: حرکت کلمه ای  

Home: رفتن به ابتدای خط  

End: رفتن به انتهای خط  

Ctrl + Home: ابتدای سند  

Ctrl + End: انتهای سند  

Shift + Arrow: انتخاب تدریجی  

Ctrl + Shift + Left یا Right: انتخاب کلمه ای  

Ctrl + Shift + Home یا End: انتخاب تا ابتدا یا انتهای سند  

Ctrl + S: ذخیره  

Ctrl + F: جست وجو  

Ctrl + H: جایگزینی  

Ctrl + P: چاپ  

Ctrl + N: سند یا پنجره جدید در بسیاری از برنامه ها  

Ctrl + W: بستن تب یا سند  

Ctrl + T: تب جدید در مرورگرها  

Ctrl + Shift + T: بازگردانی آخرین تب بسته شده  

Ctrl + Tab: تب بعدی  

Ctrl + Shift + Tab: تب قبلی  

Ctrl + L: رفتن به نوار آدرس در مرورگرها

اسکرین شات و ثبت تصویر  

Win + Shift + S: برش و اسکرین شات انتخابی  

Win + PrtSc: ذخیره اسکرین شات تمام صفحه در فایل  

Alt + PrtSc: اسکرین شات از پنجره فعال در کلیپ بورد  

PrtSc: اسکرین شات تمام صفحه در کلیپ بورد

خط فرمان و ترمینال در ویندوز  

Win + X سپس انتخاب Terminal یا PowerShell: دسترسی سریع به ترمینال  

Ctrl + Shift + Enter: اجرای برنامه به صورت مدیر در برخی زمینه ها پس از جست وجو در Start  

Ctrl + C: توقف عملیات در ترمینال  

Ctrl + V: جای گذاری در Windows Terminal  

Ctrl + Shift + T: تب جدید در Windows Terminal  

Ctrl + Shift + W: بستن تب ترمینال  

Alt + Shift + Plus: تقسیم پنجره در Windows Terminal  

Alt + Shift + Minus: تقسیم عمودی یا افقی بسته به تنظیمات

مک او اس  

تفاوت مهم در مک این است که کلید Command نقش اصلی را دارد و بسیاری از الگوهای رایج با Command انجام می شود.

مدیریت برنامه ها و پنجره ها  

Command + Tab: جابه جایی بین برنامه ها  

Command + Shift + Tab: جابه جایی معکوس بین برنامه ها  

Command + H: مخفی کردن برنامه جاری  

Option + Command + H: مخفی کردن سایر برنامه ها  

Command + M: کمینه کردن پنجره  

Option + Command + M: کمینه کردن همه پنجره های برنامه  

Command + W: بستن پنجره یا تب  

Option + Command + W: بستن همه پنجره ها  

Command + Q: خروج از برنامه  

Command + `: جابه جایی بین پنجره های یک برنامه  

Control + Up: Mission Control  

Control + Down: App Exposé یا نمایش پنجره های برنامه  

Control + Left یا Right: جابه جایی بین Space ها  

Control + Command + F: تمام صفحه کردن یا خروج از حالت تمام صفحه  

Option: نگه داشتن Option در بسیاری منوها گزینه های پیشرفته را نمایش می دهد

Finder و مدیریت فایل  

Command + N: پنجره جدید Finder  

Command + Shift + N: پوشه جدید  

Command + Delete: انتقال به سطل زباله  

Command + Shift + Delete: خالی کردن سطل زباله  

Option + Command + Delete: خالی کردن سطل زباله بدون تاییدهای اضافی در برخی نسخه ها  

Space: Quick Look برای پیش نمایش فایل  

Command + I: Get Info  

Command + D: تکثیر فایل  

Command + L: ساخت Alias در Finder  

Command + Shift + G: رفتن به پوشه با وارد کردن مسیر  

Command + Shift + .: نمایش یا مخفی کردن فایل های مخفی  

Command + Up: رفتن به پوشه والد  

Command + Down: باز کردن مورد انتخاب شده  

Command + [ : بازگشت در Finder  

Command + ] : جلو در Finder

جست وجو و دسترسی سریع  

Command + Space: Spotlight  

Option + Command + Space: جست وجوی Finder  

Control + Command + Space: پنل نمادها و ایموجی  

Command + ,: تنظیمات برنامه جاری  

Command + Option + Esc: پنجره Force Quit  

Control + Shift + Power یا Control + Shift + Eject در برخی کیبوردها: نمایش گزینه های خاموشی و خواب  

Command + Control + Q: قفل کردن سریع مک در نسخه های جدید

ویرایش متن و ناوبری حرفه ای  

Command + A: انتخاب همه  

Command + C: کپی  

Command + X: برش  

Command + V: جای گذاری  

Command + Z: خنثی سازی  

Shift + Command + Z: انجام دوباره  

Option + Left یا Right: حرکت کلمه ای  

Command + Left: ابتدای خط  

Command + Right: انتهای خط  

Command + Up: ابتدای سند  

Command + Down: انتهای سند  

Option + Delete: حذف کلمه قبل  

Fn + Delete در برخی کیبوردها: Delete رو به جلو  

Command + F: جست وجو  

Command + G: یافتن بعدی  

Shift + Command + G: یافتن قبلی  

Command + H: جایگزینی در بسیاری برنامه ها از طریق Find and Replace یا منوی Edit

اسکرین شات و ضبط  

Shift + Command + 3: اسکرین شات تمام صفحه  

Shift + Command + 4: انتخاب ناحیه برای اسکرین شات  

Shift + Command + 4 سپس Space: اسکرین شات از پنجره مشخص  

Shift + Command + 5: پنل اسکرین شات و ضبط ویدیو  

Shift + Command + 6: اسکرین شات از Touch Bar در مک های دارای آن

ترمینال و خط فرمان در مک  

Control + A: رفتن به ابتدای خط در پوسته های رایج  

Control + E: رفتن به انتهای خط  

Control + U: پاک کردن تا ابتدای خط  

Control + K: پاک کردن تا انتهای خط  

Option + Left یا Right: حرکت کلمه ای در بسیاری ترمینال ها  

Control + R: جست وجوی معکوس در تاریخچه فرمان ها  

Control + C: توقف عملیات  

Control + D: پایان ورودی یا خروج از برخی نشست ها

لینوکس و یونیکس و همچنین اندروید و آیفون از نظر فلسفه تعامل، یک ویژگی مشترک دارند: میانبرهای موثر معمولا ترکیبی از میانبرهای سطح سیستم، میانبرهای محیط دسکتاپ یا پوسته، و میانبرهای برنامه های کلیدی هستند. در لینوکس و یونیکس، بسته به این که از GNOME یا KDE یا Xfce استفاده کنید، بخشی از میانبرها تفاوت دارد، اما یک هسته پایدار وجود دارد که اگر آن را یاد بگیرید، در بیشتر توزیع ها و حتی در بسیاری سیستم های شبه یونیکس قابل استفاده است. در موبایل نیز بخشی از میانبرها به دکمه های سخت افزاری و بخشی به ژست های لمسی و میانبرهای صفحه کلید خارجی مربوط می شود.

لینوکس و یونیکس در دسکتاپ  

میانبرهای عمومی در بسیاری محیط ها  

Alt + Tab: جابه جایی بین برنامه ها  

Alt + Shift + Tab: جابه جایی معکوس  

Super: باز کردن نمای برنامه ها یا منوی اصلی در بسیاری محیط ها  

Super + L: قفل کردن صفحه در بسیاری تنظیمات  

Print Screen: اسکرین شات تمام صفحه  

Alt + Print Screen: اسکرین شات پنجره فعال در بسیاری محیط ها  

Ctrl + Alt + T: باز کردن ترمینال در بسیاری توزیع ها و محیط ها  

Ctrl + Q: خروج از برنامه در بسیاری نرم افزارها  

Ctrl + W: بستن تب یا پنجره در بسیاری نرم افزارها  

Ctrl + N: پنجره یا سند جدید در بسیاری نرم افزارها  

Ctrl + S: ذخیره  

Ctrl + Shift + S: ذخیره با نام  

Ctrl + P: چاپ  

Ctrl + F: جست وجو  

Ctrl + H: جایگزینی در بسیاری برنامه ها

مدیریت پنجره در محیط های مبتنی بر استانداردهای رایج  

Alt + F4: بستن پنجره  

Alt + Space: منوی پنجره برای جابه جایی و تغییر اندازه در بسیاری مدیر پنجره ها  

Super + Left یا Right: چسباندن پنجره به کناره ها در بسیاری محیط ها  

Super + Up: بیشینه کردن  

Super + Down: بازگردانی یا کمینه کردن در برخی محیط ها  

Super + Shift + Left یا Right: انتقال پنجره بین مانیتورها در بسیاری تنظیمات

ترمینال در یونیکس و لینوکس، میانبرهای حرفه ای پوسته  

این میانبرها در bash و zsh با ویرایشگر خط فرمان emacs style رایج هستند و در بسیاری سیستم های شبه یونیکس یکسان اند.  

Ctrl + A: رفتن به ابتدای خط  

Ctrl + E: رفتن به انتهای خط  

Alt + B: رفتن یک کلمه به عقب  

Alt + F: رفتن یک کلمه به جلو  

Ctrl + U: حذف از مکان نما تا ابتدای خط  

Ctrl + K: حذف تا انتهای خط  

Ctrl + W: حذف یک کلمه قبل  

Alt + D: حذف کلمه بعد  

Ctrl + Y: جای گذاری متن حذف شده از kill ring  

Ctrl + R: جست وجوی معکوس در تاریخچه فرمان ها  

Ctrl + G: خروج از حالت جست وجو  

Ctrl + L: پاک کردن صفحه ترمینال  

Ctrl + C: قطع عملیات  

Ctrl + D: پایان ورودی یا خروج  

Ctrl + Z: متوقف کردن فرایند و بردن به پس زمینه تعلیقی  

fg: بازگرداندن فرایند متوقف شده به پیش زمینه  

bg: ادامه دادن فرایند متوقف شده در پس زمینه  

jobs: نمایش کارها  

history: نمایش تاریخچه فرمان ها

میانبرهای کلیدی برای ویرایشگرهای ترمینالی که در یونیکس بسیار رایج اند  

اگر کار حرفه ای شما با سرور و یونیکس گره خورده است، حداقل این ها حیاتی اند.  

Vim یا Neovim  

Esc: رفتن به حالت Normal  

i: ورود به حالت درج  

a: درج بعد از مکان نما  

o: خط جدید زیر خط فعلی  

dd: حذف یک خط  

yy: کپی یک خط  

p: جای گذاری بعد از مکان نما  

u: خنثی سازی  

Ctrl + R: انجام دوباره  

gg: رفتن به ابتدای فایل  

G: رفتن به انتهای فایل  

/: جست وجو  

n: نتیجه بعدی  

N: نتیجه قبلی  

:w: ذخیره  

:q: خروج  

:wq: ذخیره و خروج  

Emacs  

Ctrl + X سپس Ctrl + S: ذخیره  

Ctrl + X سپس Ctrl + C: خروج  

Ctrl + Space: شروع انتخاب  

Alt + W: کپی  

Ctrl + W: برش  

Ctrl + Y: جای گذاری

اندروید  

در اندروید، بخشی از میانبرها به ژست های ناوبری بستگی دارد و همچنین سازنده گوشی می تواند تفاوت ایجاد کند، اما هسته های زیر در اکثر دستگاه ها کاربردی اند.

ژست های ناوبری رایج  

کشیدن از لبه پایین به بالا: رفتن به صفحه اصلی  

کشیدن از لبه پایین به بالا و نگه داشتن: برنامه های اخیر  

کشیدن از لبه چپ یا راست به داخل: بازگشت در حالت ژست  

کشیدن سریع در پایین صفحه به چپ یا راست در برخی لانچرها: جابه جایی سریع بین برنامه ها

میانبرهای دکمه ای مهم  

Power + Volume Down: اسکرین شات در اکثر دستگاه ها  

Power را نگه دارید: منوی خاموش کردن و گزینه های اضطراری  

دو بار فشردن Power در بسیاری دستگاه ها: اجرای سریع دوربین  

Volume Up یا Down هنگام زنگ خوردن: قطع یا کم کردن صدا بسته به تنظیمات

ویرایش متن و تایپ سریع در اندروید  

نگه داشتن Space در Gboard: جابه جایی مکان نما با حرکت روی فاصله در بسیاری تنظیمات  

دو بار زدن روی Space در برخی کیبوردها: گذاشتن نقطه و فاصله  

نگه داشتن Backspace در برخی کیبوردها: حذف سریع  

اگر کیبورد فیزیکی یا اتصال بلوتوث دارید، بسیاری از میانبرهای استاندارد مانند Ctrl + C و Ctrl + V در برنامه های پشتیبان کار می کنند.

چندوظیفگی و پنجره ها  

پنجره چندگانه یا Split screen معمولا از صفحه برنامه های اخیر فعال می شود و در برخی نسخه ها با منوی برنامه در Recent قابل انتخاب است. میانبر صفحه کلید جهانی و ثابت برای همه دستگاه ها وجود ندارد، اما یادگیری مسیر سریع در Recent عملا معادل یک میانبر حیاتی است.

آیفون و آی او اس  

در آیفون، میانبرها بیشتر ترکیبی از ژست ها، میانبرهای سخت افزاری و میانبرهای صفحه کلید خارجی هستند.

اسکرین شات و کنترل های سخت افزاری  

Side Button + Volume Up: اسکرین شات در آیفون های بدون دکمه Home  

Side Button را نگه دارید: Siri یا منوی خاموشی بسته به تنظیمات  

Side Button + یکی از کلیدهای Volume را نگه دارید: صفحه خاموش کردن و SOS  

برای آیفون های دارای دکمه Home، ترکیب های اسکرین شات و Siri بسته به مدل متفاوت است، اما منطق کلی همان ترکیب دکمه روشن و دکمه اصلی یا ولوم است.

ژست های ناوبری و بهره وری  

کشیدن از پایین به بالا: رفتن به Home  

کشیدن از پایین به بالا و مکث: App Switcher  

کشیدن از لبه چپ به راست در بسیاری برنامه ها: بازگشت  

کشیدن نوار پایین به چپ یا راست در مدل های جدید: جابه جایی سریع بین برنامه ها

ویرایش متن و کنترل مکان نما  

نگه داشتن Space روی کیبورد: تبدیل کیبورد به ترک پد و حرکت دقیق مکان نما  

دو بار لمس یک کلمه: انتخاب کلمه  

سه بار لمس: انتخاب جمله یا پاراگراف بسته به زمینه  

کشیدن دستگیره های انتخاب: تنظیم محدوده انتخاب

میانبرهای صفحه کلید خارجی در آیپد و آیفون  

با اتصال کیبورد، میانبرهای سطح برنامه بسیار ارزشمند می شوند. در بسیاری برنامه ها:  

Command + C: کپی  

Command + X: برش  

Command + V: جای گذاری  

Command + Z: خنثی سازی  

Command + A: انتخاب همه  

Command + F: جست وجو  

Command + Tab: جابه جایی بین برنامه ها در آیپد و در برخی زمینه ها  نگه داشتن Command: نمایش فهرست میانبرهای همان برنامه در بسیاری اپ هانکات کلیدی برای استفاده حرفه ای و بدون نقص  میانبرهای حیاتی را به چهار دسته ثابت تقسیم کنید: ناوبری بین برنامه ها، مدیریت پنجره یا تب، جست وجو و اجرا، و ویرایش متن  در هر سیستم عامل، سه میانبر را به عنوان خط نجات حفظ کنید: قفل کردن دستگاه، خروج یا بستن سریع برنامه، و اسکرین شات دقیق  برای حرفه ای شدن، میانبرهای حرکت و انتخاب متن را جدی بگیرید، چون بیشترین تکرار را دارند و بیشترین صرفه جویی را ایجاد می کنند  در ویندوز از Win + V و در مک از Spotlight به عنوان هاب اصلی بهره وری استفاده کنید  در لینوکس و یونیکس، مهارت ترمینال و تاریخچه فرمان ها به اندازه میانبرهای دسکتاپ مهم است و عملا سرعت کار را چند برابر می کند